داروهای کونژوگه آنتیبادی–دارو (ADC) با اتصال یک آنتیبادی مونوکلونال به یک عامل سیتوتوکسیک، امکان رساندن هدفمند دارو به سلولهای سرطانی را فراهم میکنند و در نتیجه، سمیت سیستمیک را کاهش میدهند. با این حال، عوارض ناخواسته چشمی همچنان یکی از مشکلات شایع این گروه دارویی به شمار میرود.
میروتوکسیماب سوراوتانسین (MIRV) یک ADC هدفمند علیه گیرنده فولات آلفا (FRα) است که توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برای درمان بدخیمیهای ژنیکولوژیک، بهویژه سرطان تخمدان مقاوم به پلاتین و FRα-مثبت تأیید شده است. با وجود اثربخشی قابل توجه، بروز عوارض چشمی ممکن است منجر به تغییر در روند درمان شود. این مطالعه به بررسی الگو، مدیریت و پیامدهای این عوارض در محیط بالینی واقعی میپردازد.
روش مطالعه
این مطالعه بهصورت سری موارد گذشتهنگر در مؤسسه چشمپزشکی Jules Stein دانشگاه UCLA انجام شد. شرکتکنندگان شامل زنان بالای ۱۸ سال مبتلا به بدخیمیهای ژنیکولوژیک FRα-مثبت بودند که حداقل یک نوبت درمان با MIRV دریافت کرده و تحت معاینات چشمی پایه و پیگیری قرار گرفته بودند (ژانویه ۲۰۲۲ تا می ۲۰۲۵).
شدت عوارض بر اساس CTCAE نسخه ۵.۰ طبقهبندی شد. کراتوپاتی بر اساس معیارهای مطالعه SORAYA و با در نظر گرفتن فرسایشهای اپیتلیالی نقطهای تعریف گردید. حدت بینایی اصلاحشده (BCVA) با معیار logMAR تحلیل شد.
نتایج
در مجموع ۳۲ چشم از ۱۶ بیمار با میانگین سنی ۶۳.۵ سال بررسی شدند.
میانه زمان بروز علائم چشمی ۵ هفته پس از شروع درمان و معمولاً بعد از ۲ نوبت انفوزیون MIRV بود.
شایعترین عوارض چشمی:
-
تاری دید
-
کراتوپاتی
-
خشکی چشم
-
حساسیت به نور (فتوفوبیا)
-
قرمزی و سوزش چشم
یافتههای مهم:
-
کراتوپاتی در ۸۴٪ چشمها مشاهده شد، بدون هیچ موردی از زخم یا سوراخشدگی قرنیه
-
پیشرفت کاتاراکت در بسیاری از بیماران رخ داد و ۳۷.۵٪ چشمها نیاز به جراحی آبمروارید پیدا کردند
-
یووئیت قدامی در ۲۵٪ چشمها دیده شد که با کورتیکواستروئید موضعی بهخوبی کنترل شد
حدت بینایی در بیماران پس از کنترل عوارض یا جراحی کاتاراکت بهطور معنیداری بهبود یافت.
مدیریت عوارض
تمام بیماران از اشک مصنوعی استفاده کردند و بیش از ۹۰٪ نیازمند کورتون موضعی چشمی بودند.
عوارض چشمی باعث:
-
کاهش دوز دارو در ۶۹٪ بیماران
-
افزایش فاصله بین دوزها در ۶۳٪ بیماران
نکته مهم اینکه هیچ بیماری بهطور کامل درمان با MIRV را قطع نکرد.
بحث و نتیجهگیری
نتایج این مطالعه نشان میدهد که عوارض چشمی ناشی از میروتوکسیماب سوراوتانسین اغلب زودرس اما قابل برگشت هستند. با پایش منظم چشمپزشکی، استفاده از درمانهای موضعی و تنظیم دوز دارو، میتوان بدون قطع درمان، این عوارض را بهخوبی مدیریت کرد.
با توجه به افزایش استفاده از ADCها در انکولوژی، همکاری نزدیک میان انکولوژیستها و چشمپزشکان نقش کلیدی در حفظ کیفیت زندگی بیماران دارد. انجام مطالعات بزرگتر برای بررسی پیامدهای بلندمدت توصیه میشود.
منبع:::
