صندوق بیماریهای خاص ۳۰ همت از جیب مردم کم کرد؛ بدهی ۹۰ همتی بیمه سلامت در انتظار تخصیص منابع
دکتر محمدمهدی ناصحی، مدیرعامل سازمان بیمه سلامت ایران، در نشست خبری روز پزشک و هفته دولت، ضمن تشریح دستاوردهای صندوق بیماران خاص و صعبالعلاج، از کاهش ۳۰ هزار میلیارد تومانی هزینههای درمانی مردم خبر داد. با این حال، او نسبت به بحران مالی این سازمان هشدار داد و گفت افزایش تورم و عدم تحقق منابع مصوب، پرداخت بهموقع مطالبات مراکز درمانی را با مشکل جدی مواجه کرده است.
جزئیات کلیدی بهتفکیک موضوع:
۱. دستاورد صندوق بیماریهای خاص (کاهش هزینه مردم)
· کاهش هزینه: از آغاز فعالیت صندوق در سال ۱۴۰۱ تاکنون، ۳۰ هزار میلیارد تومان از هزینههای پرداختی مردم کاسته شده است.
· اعتبار و پوشش: امسال ۱۵ هزار میلیارد تومان اعتبار تخصیص یافته و نزدیک به ۱.۵ میلیون بیمار تحت پوشش هستند. بیش از ۷۰ درصد منابع این صندوق صرف حمایت از بیماران میشود.
· نرخ پوشش: هزینه بستری تا ۹۰ درصد و هزینه برخی داروهای خاص و گرانقیمت تا ۱۰۰ درصد تحت پوشش قرار میگیرد.
۲. بحران مالی و بدهیها (چالش اصلی سازمان)
· میزان بدهی: در حال حاضر حدود ۹۰ هزار میلیارد تومان بدهی حسابرسیشده به مراکز طرف قرارداد وجود دارد.
· تأخیر در پرداخت: فاصله پرداخت مطالبات در برخی بخشها به حداقل ۶ ماه رسیده است.
· عدم تحقق منابع: با وجود گذشت ۵ ماه از سال، هنوز حتی یک ریال از برخی منابع پیشبینیشده در قانون بودجه ۱۴۰۵ به سازمان واریز نشده و در حال حاضر کمتر از ۸ همت (هزار میلیارد) منابع در اختیار است که نصف میزان مصوب است.
· منابع در انتظار: امیدواری برای ابلاغ ۴۲ همت منابع باقیمانده و همچنین پیگیری ۸۵ همت از محل جدول ۲۴ برای تسویه بدهیها وجود دارد، اما نقدشوندگی پایین سهام واگذاری، یکی از موانع اصلی است.
۳. پوشش خدمات درمانی و چالشهای آن
· بخش دولتی vs خصوصی: پوشش کامل هزینهها عمدتاً در مراکز دولتی انجام میشود. مراجعه به بخش خصوصی هزینه را تا ۱.۵ برابر افزایش میدهد و تحت پوشش کامل نیست.
· دارو و تجهیزات: ناصحی تأکید کرد که افزایش قیمت دارو بدون پذیرش بیمه اعمال نخواهد شد. همچنین برای کنترل هزینهها، قراردادهای مستقیم با بیمارستانها برای تجهیزات جدید منعقد شده تا بیمار مجبور به پرداخت از جیب نشود.
· نواقص: حوزه دندانپزشکی همچنان دارای ضعف جدی در پوشش است و توسعه خدمات روانشناسی و ناباروری نیازمند منابع بیشتر است.
۴. استراتژی نظارتی و آینده (خرید راهبردی)
· نسخه الکترونیک: به بلوغ رسیده و امکان رصد الگوی مصرف دارو و خدمات در استانها فراهم است.
· مدیریت هزینه: الگوهای غیرمتعارف تجویز پزشکان از طریق سامانه شناسایی و اصلاح میشود. هدف، حذف مداخلات غیرضروری و هدایت منابع به سمت بیماران نیازمند واقعی است.
· خرید راهبردی (گلوبال): سازمان به دنبال حرکت از نقش «پرداختکننده صرف» به «خریدار راهبردی» و تجمیع منابع پراکنده حوزه سلامت است تا بتواند اثربخشی بیشتری داشته باشد.
۵. نقش خیرین و همکاریها
با توجه به محدودیت منابع دولتی، از خیرین و انجمنهای بیماران دعوت به همکاری شده است و تأکید شد که کمکها باید در چارچوبی شفاف ارائه شوند
اگرچه پوشش بیمهای گسترش یافته و فشار مالی بر بیماران خاص کاهش یافته، اما تداوم این حمایتها منوط به تأمین بهموقع منابع مالی و همچنین اصلاح نظام پرداخت و مدیریت هزینههای غیرضروری در نظام سلامت است.
